موسسه توسعه و تحقیقات اقتصادی دانشگاه تهران برگزار می‌کند.

سمینار روانشناسی رفتار مصرف‌کننده و معمای مصرف‌گرایی

دکتر آترینا اورعی؛ پژوهشگر مدرسه اقتصاد و علوم سیاسی لندن (LSE)

نحوه برگزاری: حضوری

زمان: دوشنبه 19 آبان 1404

ساعت: 13 تا 15

مکان: دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران، ساختمان موسسه توسعه و تحقیقات، سالن شهید رفیعی

در این نشست علمی، دکتر آترینا اورعی، مدرس دانشگاه و پژوهشگر موسسه مطالعات پیشرفته پاریس، به بررسی نقش نوآوری و تخریب خلاق در رشد اقتصادی و همچنین بازاندیشی در مفهوم مصرف با تمرکز بر ابعاد هویتی و اجتماعی آن پرداخت.

در بخش نخست، با تکیه بر چارچوب نظری‌ای که اخیرا با دریافت جایزه نوبل اقتصاد مورد توجه قرار گرفته است، تاکید شد که موتور اصلی رشد اقتصادی نه انباشت سرمایه، بلکه نوآوری است؛ فرایندی که به طور اجتناب‌ناپذیر با از رده خارج شدن ساختار‌ها و بنگاه‌های قدیمی همراه است. همچنین بیان شد که رقابت، پدیده‌ای با نقطه بهینه است و رقابت بیش از حد می‌تواند نوآوری را تضعیف کند.

از منظر سیاست‌گذاری، بر نقش دولت هوشمند در حمایت هدفمند از تحقیق و توسعه، حفاظت متعادل از حقوق مالکیت فکری و جلوگیری از تثبیت انحصار‌های پایدار تاکید شد. همچنین ثبات اقتصاد کلان و وجود شبکه‌های حمایت اجتماعی به عنوان پیش‌شرط‌های شکل‌گیری ریسک‌پذیری و نوآوری معرفی شدند.

در بخش دوم، نگاه کلاسیک اقتصاد به مصرف مورد نقد قرار گرفت. از منظر سخنران، مصرف صرفا ابزار کسب مطلوبیت نیست، بلکه با هویت فردی و اجتماعی گره خورده‌است. انتخاب‌های مصرفی، به ویژه در عصر شبکه‌های اجتماعی، به ابزاری برای سیگنال‌دهی اجتماعی و شکل‌دهی به هویت افراد تبدیل شده‌اند؛ وضعیتی که می‌تواند به بیش‌برآورد رفاه و شکل‌گیری پارادوکس‌های مصرف منجر شود.

جمع‌بندی نشست نشان داد که فهم نوآوری و مصرف، بدون رویکرد بین‌ رشته‌ای و بهره‌گیری از علوم رفتاری، ممکن نیست و سیاست‌گذاری موثر در این حوزه‌ها نیازمند نگاهی فراتر از اقتصاد متعارف است.

عکس‌های مراسم: